вторник, 3 октября 2017 г.

Чужан му туялысь Смилингислы - 90 арӧс


Смилингислысь овсӧ оз быдӧн вермы шуны медводдзаысь кылігӧн, но сійӧс унаӧн тӧдӧны, торйӧн нин чужан му туялысьяс пӧвстын, ӧд тайӧ мортыс ветымын во чӧж нин туялӧ Коми му, велӧдӧ ныв-зонмӧс радейтны да кывны чужаніннымӧс.



Коми муӧ Литваын чужлӧм морт Анатолий Смилингис, кодлы йирым тӧлысь 4-ӧд лунӧ тырӧ 90 арӧс, воӧма абу ас кӧсйӧм серти. Бать-мамыскӧд, кодъяс вӧлӧмаӧсь велӧдысьясӧн, да ичӧт чойыскӧд сійӧс дзик Айму вӧсна Ыджыд тыш водзвылын мырдӧн нетшыштӧмаӧсь чужан Плунге карсьыс. Репрессия улӧ веськалӧм батьсӧ сэсся абу аддзылӧмаӧсь. Чойыскӧд да мамыскӧд, Анатолий Смилингис 1941 воын веськалӧма Кӧрткерӧс районса мӧд участокӧ. Дас нёль арӧса зон олӧма зэв сьӧкыда, некымынысь вӧлӧма кулан выйын. Мамыс 1943 воын кулӧма Човса тюрмаын, Рита чойсӧ мӧдӧдӧмаӧсь школа-интернатӧ (а сэсся гусьӧн тӧдтӧм йӧз нуӧмаӧсь Литваӧ).

А Анатолий Антонович, кыдзи ми сійӧс ӧні ыдждӧдлам, кольччӧма Комиӧ. Уджалӧма больничаын завхозӧн, бухгалтералӧма, 30 сайӧ во веськӧдлӧма Пионер керкаӧн. Тайӧ кадколастыскӧд и йитчӧма чужан му туялӧмыс. «Белка» клуб лӧсьӧдӧм бӧрын школьникъяскӧд кытшовтӧма став Коми мусӧ, уналаӧ волӧмаӧсь и подӧн, и кывтӧмӧн. Ӧктӧмаӧсь изъяс, тӧдмалӧмаӧсь вӧр-ва, гижалӧмаӧсь олӧма йӧзсянь война да репрессия йылысь казьтылӧмъяс. Сылӧн водзмӧстчӧмӧн Кӧрткерӧс районын восьтӧма Сусъёль, Пианько, Лымва заказникъяс.

Унатор Анатолий Смилингис вӧчис, медым мыжтӧг мыждӧмаяслысь паметьсӧ видзны йӧз сьӧлӧмын. Туясьӧмъяс бӧрын сійӧ корсьӧма тыдавтӧм нин шойнаяс, индӧма найӧс картаясӧ, сувтӧдӧма казьтылан пасъяс, кытчӧ ӧнія кадӧ волывлӧны став мир пасьталаысь кулӧмаяслӧн рӧдвужыс.

Аслас гӧтырыскӧд – Людмила Николаевна Королёвакӧд – А.А. Смилингис туялӧма коми йӧзлысь важся оласногсӧ. Висервожса фольклор да печканъяс, коми пасъяс – со татшӧм колана темаяс кыпӧдісны найӧ. Тайӧ уджас сибӧдісны некымын сё том мортӧс, кодъяс и ӧні водзӧ нуӧдӧны тайӧ нырвизьсӧ.


Анатолий Смилингислысь уджсӧ вылӧ донъялӧма. Сійӧ – Коми АССР-са культураын нимӧдана уджалысь (1990), Вӧр-ва видзан ставроссияса обществолӧн почёта член, Челядь туризм да краеведениеысь ставмирса академияса академик, Кӧрткерӧс районса Почёта гражданин (2011). Сійӧс наградитӧмаӧсь татшӧм медальясӧн, кыдзи «Уджвывса ветеран» (1983), «В.И. Ленинлы 100 во тыригкежлӧ» (1970), «Айму вӧсна Ыджыд тыш кадӧ бур уджысь» (1994), «Уджын бура петкӧдчӧмысь» (1997), «Челядь туризмлы верносьтысь» (2007), Вӧр-ва видзан ставроссияса обществолӧн Ыджыд казьтылана медальӧн (1982), да мукӧд наградаясӧн.

Коми му туялан котыр таво дасьтӧ чужан му туялысьяслы сиӧм серия. Медводдза петасыс сиӧма А.А. Смилингислы. Тайӧ тшӧтш аслыспӧлӧс козин Анатолий Антоновичлы 90 арӧс тыригкежлӧ, коді арлыд вылас видзӧдтӧг век на корсьысьӧ, гижӧ, сёрнитӧ конференцияяс дырйи.

Коми му туялан котыр чолӧмалӧ Анатолий Смилигинсӧс чужан лунӧн! Сиам, медым сылӧн туй вылын тшӧкыдджыка паныдасисны колана йӧз.

Комментариев нет:

Отправить комментарий